Het NCIV is een mensenrechtenorganisatie die zich sinds 1969 inzet voor de erkenning en de naleving van de rechten van inheemse volken. Het NCIV is destijds opgericht uit solidariteit met de inheemse volken in Brazilië nadat de internationale pers rapporteerde dat er tegen hen genocide werd gepleegd. Sindsdien heeft het NCIV haar werkveld vergroot door zich te richten op het bevorderen van de rechten van alle inheemse volken wereldwijd.

Het NCIV ontwikkelde zich van een vrijwilligersorganisatie naar een professionele non-gouvernementele organisatie met een groot internationaal netwerk. Dit netwerk bestaat uit inheemse volken-organisaties, NGO’s, beleidsmakers bij de overheid, politici, bedrijven, media, wetenschappers en andere (inter)nationale experts op het gebied van inheemse volken.

Het NCIV zet zich in voor een wereld waarin inheemse volken de vrijheid hebben hun eigen keuzes te maken op het territorium waar hun identiteit mee verbonden is. Het NCIV stimuleert in Nederland de overheid, het bedrijfsleven, het maatschappelijk middenveld en de wetenschap zich in te zetten voor de realisatie van de rechten van inheemse volken. Basis hiervoor vormt de VN-Verklaring over de Rechten van Inheemse Volken (2007).

Het NCIV heeft 30 jaar meegewerkt aan de totstandkoming van deze verklaring. Het NCIV ontwikkelt zich bovendien in toenemende mate als kennismakelaar. Dit doet het NCIV door stimulering en begeleiding van kennisontwikkeling over onderwerpen die betrekking hebben op door inheemse organisaties aangedragen knelpunten. Onderzoek gebeurt door het NCIV zelf of door andere kenniscentra. Ook door het verspreiden van de resultaten van onderzoek over inheemse onderwerpen en het zo nodig voeren van lobby naar aanleiding van die resultaten.

Thema's
De beleidsbeïnvloeding en draagvlakversterking in Nederland richt zich op de volgende thema’s die de Nederlandse samenleving verbinden met inheemse volken:

- Mensenrechten; de implementatie van de VN Verklaring over de Rechten van Inheemse Volken.

- Klimaatverandering, o.a. het tegengaan van ontbossing.

- Millennium ontwikkelingsdoelen, focus op het realiseren van een duurzame leefomgeving voor inheemse volken (MDG7).

- Maatschappelijk verantwoord ondernemen, de impact van de Nederlandse economie op inheemse volken.

- Duurzame ontwikkeling, o.a. duurzaam bosbeheer, duurzame biomassa, bescherming van biodiversiteit en van inheemse kennis.

Het NCIV richt zich momenteel op de impact van palmolie productie en houtkap op inheemse volken in Indonesië en Maleisië en op de impact van soja productie op inheemse volken in Brazilië.

Organisatie

De organisatie bestaat uit 17 medewerkers (incl. bestuur). 

Samenwerkingspartners
Het NCIV richt de samenwerking nu vooral op AMAN (koepelorganisatie van inheemse volken in Indonesië), JOAS (koepelorganisatie van inheemse volken in Maleisië) en APIB (koepelorganisatie van inheemse volken in Brazilië).

Het NCIV streeft daarnaast naar structurele samenwerking met de International Alliance of Indigenous and Tribal Peoples of the Tropical Forests en de Indigenous Peoples of Africa Coordinating Committee.